Home / HỒI KÝ / NHỮNG GÌ TÔI BIẾT VỀ LUẬT SƯ TRẦN VĂN TUYÊN

NHỮNG GÌ TÔI BIẾT VỀ LUẬT SƯ TRẦN VĂN TUYÊN

Facebooktwittergoogle_plusredditlinkedintumblrmail

phai-doan-cong-du-tvt

Lời Tòa Soạn:
Nhân dịp ngày giỗ lần thứ 40 của cố Luật sư Trần Văn Tuyên, từng là phó Thủ Tướng Việt Nam Cộng Hòa, Trưởng khối dân biểu đối lập Hạ Viện VNCH, một nhà cách mạng, một lãnh tụ của Việt Nam Quốc Dân Đảng, một nhà văn, nhà báo, một nhà giáo, một huynh trưởng Hướng Đạo, chúng tôi xin hân hạnh được đăng lại bài viết của ông Trương Hữu Lương, lúc đó là  trưởng nhiệm sở ngoại giao tại Tunisie, tháp tùng với phái đoàn công du các nước Bắc Phi của Phó Thủ Tướng Trần Văn Tuyên vào năm 1965.


Tác Giả: Trương Hữu Lương

(Viết theo lời yêu cầu của con trai út Luật Sư Trần Văn Tuyên, anh Trần Tử Miễn)

oOo

Tôi được hân hạnh gặp gỡ Luật Sư Trần Văn Tuyên trong hai trường hợp, ở hai giai đoạn hoàn toàn tương phản.

1/ Trường hợp thứ nhất ở một thời điểm có thể nói đã đánh dấu một chặng đường hiển hách nhất trong cuộc đời hoạt động chính trị của LS Tuyên. đó là vào đầu năm 1965 khi ông đang giữ chức vụ Phó Thủ Tướng chánh phủ Việt Nam Cộng Hòa, đặc trách Kế Hoạch.

Trên cương vị trưởng nhiệm sở ngoại giao tại Tunisie, tôi có bổn phận tổ chức cuộc thăm viếng chính thức của một phái đoàn thiện chí Việt Nam Cộng Hòa sang gặp gỡ các nhà lãnh đạo Tunisie để trình bày lập trường của tân chính phủ dân sự của Thủ Tướng Phan Huy Quát sau bao nhiêu xáo trộn về chính trị từ ngày nền Đệ Nhất Cộng Hòa của Tổng Thống Ngô Đình Diệm bị lật đổ.

Phái đoàn ngoài việc thăm viếng Tunisie còn phải đi thăm viếng một số nước Phi Châu phần lớn là Pháp ngữ như Maroc, Côte d’Ivoire…

Phái đoàn hùng hậu do Phó Thủ Tướng Trần Văn Tuyên cầm đầu gồm có các ông Đại Sứ Nguyễn Duy Quang, Đại Sứ Hoàng Huê Đàn, ông Đặng Văn Sung cố vấn chính trị của Thủ Tướng Phan Huy Quát, và vài nhân viên Bộ Ngoại Giao trong đó có các ông Vũ Văn Giáp, Nghiêm Văn Thạch …

Do sự sắp xếp của Tòa Đại Sứ, phái đoàn đã được chánh phủ Tunisie dành cho một sự tiếp đón rất nồng hậu.

Vị Trưởng phái đoàn được lưu lại Dinh 1er Juin, riêng để dành cho các vị Nguyên Thủ Quốc Gia. Các vị khác trong phái đoàn được ngụ tại khách sạn Hilton, một khách sạn lớn nhất của Tunisie vừa được xây cất.

Trong 3 ngày lưu lại Tunis, tôi đã đích thân tháp tùng Phó Thủ Tướng Tuyên vào gặp Tổng Thống Tunisie, ông Habib Bourguiba và cuộc tiếp súc diễn ra trong một bầu không khí rất cởi mở, hữu nghị. Sở dĩ Luật Sư Tuyên được Tổng Thống tiếp đãi như vậy vì chắc chắn ông Bourguiba đã đọc tiểu sử của Luật Sư trước đó và đã thấy giữa ông và ông Tuyên có nhiều điểm tương đồng: cả 2 người đều đã được đào tạo tại các trường Đại Học Pháp ngữ, cả 2 đều tốt nghiệp Luật Khoa, cả 2 đều đã hoạt động cách mạng để dành lại độc lập cho đất nước với một đường lối ôn hòa, không chủ trương bạo lực như những người Cộng Sản.

Ngoài Tổng Thống ra, Phái Đoàn còn được các Ngoại Trưởng Tunisie và đặc biệt là ông Bộ Trưởng tài chánh Tunisie tiếp đón và chính ông Ben Salah này đã luôn luôn tháp tùng phái đoàn trong thời gian ở lại Tunis. Ông Ben Salah lúc đó là một Tổng Trưởng rất có uy tín và được sự tin cậy của ông Bourguiba.

Tòa Đại Sứ Việt Nam có tổ chức một buổi tiếp tân trọng thể với sự hiện diện của các lãnh đạo hàng đầu của Tunisie và ngọai giao đoàn và báo giới.

Trước khi lên đường rời Tunis, LS Tuyên đã có một cuộc gặp gỡ với báo chí và bày tỏ tình hình của Việt Nam và những cố gắng của chánh phủ dân sự trong việc bảo vệ an ninh cho dân chúng cũng như công cuộc xây dựng nền dân chủ và phát triển kinh tế cho đất nước.

Tóm lại cuộc thăm viếng của Phó Thủ Tướng Trần Văn Tuyên đã đạt được thắng lợi vẻ vang nhờ uy tín của ông, trái với một phái đoàn khác sau đó do Trung Tướng Nguyễn Hữu Có cầm đầu khi chính phủ quân nhân của các ông Nguyễn Văn Thiệu, Nguyễn Cao Kỳ lên cầm quyền. Phái đoàn này chỉ được sự tiếp đón rất trung bình, không được nồng nhiệt và trọng thể như lần trước vì một lẽ rất dễ hiểu là ông Bourguiba không ưa những quân nhân làm chính trị.

2/ Trường hợp thứ hai, như trên tôi đã nói hoàn toàn khác hẳn với lần đầu khi tôi gặp Luật Sư Tuyên vì đã xảy ra sau ngày Sàigòn bị CS xâm chiếm, và tôi gặp Luật Sư lần này trong một hoàn cảnh thật bi đát ở những trại cải tạo, trước hết là trường Nữ Trung Học Trưng Vương và sau là ở làng Cô Nhi Long Thành.

Trong những lần gặp Luật Sư Tuyên hoặc sau giờ Lao Động ở trại Long Thành, hoặc tại Hội Trường học tập, hoặc trong các buổi trình diễn Văn Nghệ, tôi được Luật Sư còn nhớ lại tôi, đã thổ lộ một vài điều suy nghĩ của ông. Ông cho biết là mặc dầu được Thủ Tướng Vũ Văn Mẫu đề nghị đề tên Luật Sư vào danh sách các nhân vật được miễn đi học tập cải tạo, Luật Sư đã khước từ vì ông muốn cùng chia sẻ những gian khổ với các chiến hữu của ông cũng bị gọi đi cải tạo, cũng như trước đây (theo tôi biết) đã có lần ông không nhận đi làm Đại Sứ tại Anh Quốc vì muốn ở lại trong nước hoạt động cùng với các đồng chí của ông và đã nhường chức vụ này lại cho Luật Sư Lê Ngọc Chấn.

Ông có nói với tôi là Cộng Sản muốn làm gì ông thì làm nhưng ông vẫn nhất định không chịu nhận những tội họ gán ghép cho ông cũng như những người Quốc Gia khác là làm tay sai cho Đế Quốc Mỹ, ông có nói với họ rằng “Các ông tranh đấu theo đường lối của các ông, còn chúng tôi theo đường lối, quan điểm của chúng tôi với mục đích là mang lại Độc Lập, Tự Do cho đất nước “.

Tôi đã để ý rất nhiều lần trong các buổi học tập tại Hội Trường khi bọn cán bộ bắt chúng tôi phải hát các bài ca “Cách Mạng ” thì Luật Sư Tuyên không hề hé môi, một hình thức phản kháng thầm lặng .

Thái độ bất khuất của Luật Sư Tuyên đương nhiên chỉ mang lại những hậu quả tai hại cho ông vì sau đó, chúng tôi mỗi người bị Cộng sản phân tán đi mỗi ngã, người Bắc Cạn, Thái Nguyên, người Thanh Cẩm, Hoàng Liên Sơn …, và khi tôi được trả lại tự do sau 5 năm 3 tháng 10 ngày cầm tù, thì tôi đã nhận được hung tin là Luật Sư Tuyên đã tạ thế trong một trại tù nào đó. Chuyện phải đến đã đến!

Luật Sư Tuyên đã ra đi trong sự luyến tiếc và kính trọng của rất nhiều người trong đó có kẻ viết mấy dòng này đã nhớ lại một lãnh tụ quốc gia rất có tư cách, rất xứng đáng với vai trò “Lãnh Tụ” của ông.

Trương Hữu Lương,
Bộ Ngoại Giao VNCH

Check Also

Hoa Kỳ có thể rời bỏ Biển Đông ?

Hoa Kỳ có thể rời bỏ Biển Đông ? Lê Thành Nhân Biển Đông gồm …